Agnes Gund – một trong những nhân vật quyền lực và có tầm ảnh hưởng lớn nhất của giới nghệ thuật Mỹ – tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý khi 3 tác phẩm từng thuộc bộ sưu tập cá nhân của bà sắp được đem đấu giá với tổng giá trị ước tính gần 150 triệu USD.

Phiên đấu giá do Christie's tổ chức tại New York vào ngày 18/5 tới, được đánh giá là một trong những sự kiện nghệ thuật đáng chú ý nhất năm.

Agnes Gund tại căn hộ ở khu Upper East Side năm 2015. Bức tranh của Mark Rothko (bên trái) là một trong ba tác phẩm thuộc bộ sưu tập của bà sẽ được đưa ra đấu giá ngày 18/5. Ảnh: Michael Falco/The New York Times/Redux.

“Người đàn bà quyền lực” của nghệ thuật Mỹ

Agnes Gund từng giữ vai trò Chủ tịch Museum of Modern Art (MoMA) hơn một thập kỷ và được xem như biểu tượng của giới bảo trợ nghệ thuật Mỹ.

Trong suốt cuộc đời, bà đã hiến tặng hơn 1.800 tác phẩm cho các bảo tàng và tổ chức văn hóa, đồng thời dành phần lớn tài sản cho hoạt động thiện nguyện liên quan tới nghệ thuật, nghiên cứu AIDS và quyền sinh sản.

Năm 2017, bà từng gây chấn động giới nghệ thuật khi bán bức tranh “Masterpiece” của Roy Lichtenstein với giá 165 triệu USD để tài trợ cho quỹ chống giam giữ quy mô lớn tại Mỹ.

Khi Agnes Gund qua đời năm 2025 ở tuổi 87, The New York Times từng đăng bài viết với tiêu đề nổi tiếng: “Agnes Gund có phải người giàu tử tế cuối cùng?”.

3 tác phẩm “không rời khỏi phòng khách” suốt nhiều thập kỷ

Ba tác phẩm lần này từng được treo trong căn hộ riêng của Agnes Gund tại khu Upper East Side.

Các tác phẩm gồm:

  • Tranh của Mark Rothko
  • Tác phẩm của Cy Twombly
  • Tác phẩm của Joseph Cornell

Theo đại diện Christie’s, đây đều là những tác phẩm Agnes Gund đặc biệt yêu thích và muốn “sống cùng mỗi ngày”.

Bức tranh Untitled của Cy Twombly. Ảnh: Christie's.

Trong đó, bức “No.15 (Two Greens and Red Stripe)” của Mark Rothko được định giá khoảng 80 triệu USD. Tác phẩm được Rothko hoàn thành năm 1964, giai đoạn cuối sự nghiệp trước khi ông qua đời năm 1970.

Đáng chú ý, Agnes Gund mua trực tiếp bức tranh này từ xưởng vẽ của Rothko. Theo Christie’s, ban đầu bà muốn một tác phẩm có màu sắc tươi sáng hơn, nhưng chính Rothko đã gợi ý bức tranh hiện tại.

No. 15 (Two Greens and Red Stripe) của Mark Rothko (bên trái) và Untitled (Medici Princess) của Joseph Cornell sắp được đưa ra đấu giá. Ảnh: Christie's.

Sau khi đưa về bộ sưu tập cá nhân, tác phẩm gần như chưa từng rời khỏi căn hộ của bà suốt nhiều thập kỷ.

Nếu vượt mốc 86,8 triệu USD của tác phẩm “Orange, Red, Yellow” từng được bán năm 2012, đây có thể trở thành một trong những phiên đấu giá đáng chú ý nhất sự nghiệp của Rothko.

Trong khi đó:

  • Tác phẩm của Cy Twombly được dự đoán đạt khoảng 60 triệu USD
  • Tác phẩm thuộc loạt Medici của Joseph Cornell được ước tính khoảng 5 triệu USD

Người thay đổi cách giới nghệ thuật làm thiện nguyện

Không chỉ là nhà sưu tập, Agnes Gund còn được xem là người góp phần thay đổi cách giới nghệ thuật nhìn nhận về hoạt động thiện nguyện.

Bà gia nhập hội đồng quốc tế của Museum of Modern Art từ năm 1967 và trở thành Chủ tịch MoMA vào năm 1991.

Trong thời gian điều hành, bà giám sát dự án mở rộng bảo tàng trị giá 858 triệu USD, đồng thời thúc đẩy việc dành nhiều không gian hơn cho các nghệ sĩ đương đại còn sống.

Ngoài MoMA, bà còn tham gia hội đồng quản trị của:

  • Cleveland Museum of Art
  • The Frick Collection
  • Andy Warhol Foundation
  • Robert Rauschenberg Foundation

Năm 2011, Barack Obama bổ nhiệm bà vào Hội đồng Nghệ thuật Quốc gia Mỹ.

Nghệ thuật không chỉ để trưng bày

Một trong những dự án nổi tiếng nhất của Agnes Gund là Studio in a School – chương trình đưa nghệ sĩ tới giảng dạy tại trường học ở New York suốt hơn 50 năm.

Bà cũng thành lập quỹ Art for Justice Fund nhằm hỗ trợ các hoạt động cải cách tư pháp và chống giam giữ hàng loạt tại Mỹ.

Sau khi Roe v. Wade overturned bị hủy bỏ năm 2022, Gund tiếp tục bán thêm một tác phẩm của Roy Lichtenstein để tài trợ cho các tổ chức bảo vệ quyền sinh sản.

“Nghệ thuật có thể trở thành công cụ thúc đẩy thay đổi xã hội”, Agnes Gund từng chia sẻ trong một buổi thảo luận tại National Gallery of Art năm 2018.

Di sản khó thay thế

Theo Sara Friedlander – Chủ tịch bộ phận Nghệ thuật Hậu chiến và Đương đại châu Mỹ của Christie’s – dấu ấn lớn nhất của Agnes Gund không nằm ở sự giàu có hay quyền lực, mà ở mối quan hệ gần gũi với các nghệ sĩ.

“Không ai làm được như bà ấy”, Friedlander nhận xét.

Khác với nhiều nhà tài trợ nghệ thuật chỉ gắn tên mình với bảo tàng hoặc khu trưng bày, Agnes Gund trực tiếp hỗ trợ nghệ sĩ cả về tài chính lẫn tinh thần.

Sự ra đi của bà được xem là khoảng trống lớn trong giới nghệ thuật Mỹ, đặc biệt ở thời điểm mà ngày càng ít tỷ phú dành sự quan tâm mạnh mẽ cho nghệ thuật và văn hóa như các thế hệ trước.

Thế hệ binh sĩ Hàn Quốc đua nhau nâng mũi, cắt mí ngay trong quân ngũ